Đưa thương mại điện tử vào “khuôn khổ”

Được đánh giá là hành lang pháp lý quan trọng và mới nhất giúp điều chỉnh mọi hoạt động trong giao dịch thương mại điện tử, tuy nhiên, do chưa có thông tư hướng dẫn và chế tài đi kèm, Nghị định 52/2013/NĐ-CP khi đi vào cuộc sống liệu có theo kịp hiện trạng phát triển “nở rộ” của lĩnh vực này? Báo giới đã đem thắc mắc này đến Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh.

Thứ trưởng nhận định như thế nào về tính khả thi của Nghị định 52/2013/NĐ-CP về thương mại điện tử mà Chính phủ vừa ban hành?

Qua thực tiễn có thể thấy, văn bản pháp quy của chúng ta đã ban hành chưa theo kịp những vấn đề đặt ra trong lĩnh vực thương mại điện tử (TMĐT). Nhiều nội dung còn thiếu và đã không đủ hiệu lực để có thể điều chỉnh, tạo ra những khung khổ và môi trường thuận lợi cho TMĐT phát triển. Bên cạnh đó, cũng còn những kẽ hở để những đối tượng có hành vi trục lợi gây ảnh hưởng tới lợi ích của người dân cũng như của xã hội.

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục TMĐT, Bộ Công Thương, từ ngày 1/7/2013, Nghị định 52/2013/NĐ-CP về Thương mại điện tử sẽ chính thức có hiệu lực. Điểm nổi bật của nghị định này là đã làm rõ đối tượng cũng như phạm vi áp dụng khi tham gia giao dịch điện tử, quy định cụ thể về các hoạt động TMĐT và công tác quản lý nhà nước về lĩnh vực này.

Với Nghị định 52/2013/NĐ-CP, về cơ bản nội dung của nghị định đã bao trùm lên những vấn đề nóng, mới phát sinh trong thời gian vừa qua. Tuy nhiên, TMĐT là lĩnh vực còn rất mới trong khi trình độ phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam còn thấp thì các văn bản pháp quy liên quan đến lĩnh vực này đòi hỏi phải từng bước mới có thể điều chỉnh, bổ sung tạo ra khung khổ hoàn chỉnh để các cơ quan quản lý nhà nước và các đối tượng thụ hưởng khai thác.

Chúng tôi không kỳ vọng nghị định mới có thể gói hết các vấn đề nhưng những vấn đề lớn trong lĩnh vực đã được Nghị định 52 đề cập một cách thấu đáo. Chúng ta cũng không dừng lại ở Nghị định 52 mà sẽ tiếp tục soạn thảo những văn bản pháp quy, những khung khổ pháp lý khác liên quan đến hoạt động TMĐT nhằm nâng cao hiệu lực quản lý của nhà nước đồng thời đưa TMĐT vào khuôn khổ.

Mặc dù nghị định đã ra đời nhưng vẫn chưa có chế tài cụ thể để xử lý hành vi vi phạm, Thứ trưởng nghĩ sao về điều này?

Ngay từ khi bắt đầu nghiên cứu và xây dựng dự thảo Nghị định 52/2013/NĐ-CP, Ban soạn thảo đã nghiên cứu và tính đến phương án đưa vào nghị định một số quy định và nội dung cụ thể liên quan đến các chế tài để xử lý những hành vi gian lận. Nhưng rất tiếc, do tính chất của văn bản pháp quy, việc đưa 2 nội dung vào cùng 1 nghị định là không phù hợp và khiên cưỡng. Chưa kể đến một số vấn đề liên quan đến điều chỉnh, hướng dẫn, chế tài xử phạt những hành vi vi phạm đòi hỏi phải nghiên cứu kỹ lưỡng, thấu đáo và phải có thực tiễn chứng minh. Vì vậy, Ban soạn thảo trên cơ sở ý kiến đóng góp của DN, Hiệp hội TMĐT đã thống nhất sẽ tiếp tục xây dựng những văn bản pháp quy tiếp theo, trong đó có những văn bản quy định việc điều chỉnh và chế tài xử lý những hành vi vi phạm hành chính, pháp luật trong lĩnh vực TMĐT và sẽ sớm báo cáo Chính phủ ban hành.

Xin Thứ trưởng cho biết cụ thể thời gian ban hành và những chế tài đó?

Bộ Công Thương hiện đang tiếp tục chỉ đạo các cơ quan xây dựng định hướng để báo cáo Chính phủ thông qua nhằm sớm ban hành những văn bản pháp quy này. Tuy nhiên, vấn đề này không thể làm sớm trong vòng một vài tháng nên sau khi Nghị định 52/2013/NĐ-CP ban hành, chúng ta cần có một khoảng thời gian để nghị định đi vào cuộc sống, đồng thời bộc lộ những vấn đề liên quan giúp Ban soạn thảo có đầy đủ cơ sở hơn để xây dựng những văn bản điều chỉnh, hướng dẫn cũng như những chế tài cụ thể. Chúng tôi hy vọng cuối năm nay hoặc năm tới chúng ta sẽ hoàn thành những văn bản đó.

Và khi đi vào cuộc sống, các chế tài sẽ đủ mạnh để giúp các cơ quan nhà nước siết chặt quản lý, đồng thời tạo môi trường thuận lợi cho các DN TMĐT chân chính phát triển.